حضرت زید بن علی بن الحسین

علامه مامقانی در کتاب رجالش بیان می کند: قیام مقدس زید بن علی ـ علیه السلام ـ بر اساس یک قصد عقلایی بود، و آن مطالبه حق امامت بود برای اینکه حجت بر مردم تمام شود و راههای عذر برای آنان مسدود گردد. و نیز می گوید: غرض زید، این بود که خلافت و حکومت را از دست حکام غاصب بیرون آورد، تا آنرا به مجرای حقیقی اش قرار دهد، او امامت ابی جعفر (امام باقر ـ علیه السلام ـ ) و ابی عبدالله (امام صادق) علیهما السلام را تصدیق داشت. لیکن وی این مطلب را پنهان می داشت، حتی از پیروان خویش، مبادا ضرری متوجه امام صادق گردد.(6)و نیز می گوید: عقیده عده ای نسبت به امامت زید ـ علیه السلام ـ به فریب شیطان است، با وجودیکه خود زید این عقیده را نفی می کرد، و قایل به امامت فرزند برادرش امام صادق بود.(7)
هدف از نهضت و قیام زید ظاهراً تشکیل حکومت اسلامی (حکومت آل محمد ـ صلی الله علیه و آله ـ ) عمل به کتاب و سنت و نیز حمایت از محرومان و مستضعفان و برقراری عدالت و حق و مساوات در میان امت اسلامی بوده است.(8)
امام صادق ـ علیه السلام ـ از قیام و نهضت زید بن علی ـ علیه السلام ـ و اهداف آن، به طور جدّی پشتیبانی می کرد و مسلمانان و شیعیان را تحریض می فرمود که به صفوف او به پیوندند و یاری اش نمایند. ابن اثیر می نویسد عده ای از کوفیان قبل از خروج زید، پیش امام صادق ـ علیه السلام ـ آمدند و از حضرتش در مورد قیام زید و اهدافش جویا شدند. امام فرمود: به او به پیوندید امام صادق ـ علیه السلام ـ ، از نهضت و قیام زید پشتیبانی می کرد بلکه همه امامان شیعه از قیام اسلامی و حماسه آفرین او به نیکی یاد می کردند و او را شهید آل محمد ـ صلی الله علیه و آله ـ می خواندند. امام باقر ـ علیه السلام ـ فرمود: خدا رحمت کند برادرم زید را، اگر او پیروز می شد، خلافت را به صاحبان آن انتقال می داد.(9)
و حضرت رضا ـ علیه السلام ـ همواره از یاد زید متأثر بود و می فرمود: او به حق قیام کرد و در راه حق کشته شد. و اگر او پیروز می شد، خلافت را به صاحبان آن مسترد می ساخت.(10)
از مطالب ذکر شده چنین نتیجه می شود که: در مورد قیام تناقضات فراوانی در منابع تاریخی به چشم می خورد، ولی همه منابع تاریخی در چند مورد اتفاق نظر دارند:
الف ـ‌جناب زید، علیه ستمگران زمان خود (اموی ها) قیام کرد.
ب ـ‌انگیزه قیام باز گردانیدن حقوق از دست رفته آل محمد ـ صلی الله علیه و آله ـ بود.
ج ـ‌مردم را به شخص برجسته اهل بیت پیامبر ـ صلی الله علیه و آله ـ دعوت می کرد.
د ـ‌او هرگز دعوای امامت نداشته است.

پاورقی:

1. الشامی، فضلیت، تاریخ زیدیه در قرن دوم و سوم هجری قمری، سازمان چاپ مرکز، نشر دانشگاهی شیراز، 1367، ص67‌.
2. همان، ص67.
3. همان، ص70.
4. روضه کافی، ص219.
5. تاریخ زیدیه در قرن دوم و سوم هجری قمری، 1367، ص70.
6. رضوی اردکانی، سید ابوفاضل، شخصیت و قیام زید بن علی ـ علیه السلام ـ ، قم، دفتر انتشارات اسلامی، 1364، ص131.
7. همان.
8. تاریخ زیدیه در قرن دوم و سوم هجری قمری، ص4‌.
9. همان، صفحه 67.
10. صدوق، عیون اخبار الرضا، صفحه 470، نرم افزار جامع الاحادیث

منبع : پایگاه شهید مطهری

/ 0 نظر / 22 بازدید